شنبه , تیر ۳۰ ۱۳۹۷
قالب وردپرس درنا توس
جدیدترین مطالب سایت نایاب
خانه / قانون / عفو و انواع آن در قوانین حقوقی

عفو و انواع آن در قوانین حقوقی

عفو و انواع آن در قوانین حقوقی

 

عفو و بخشش نهایی از آن پروردگاری است که آدمیان را خلق کرده و راه و رسم به تعالی رسیدن را به ایشان نشان داده است، لیکن انسان از راه راست منحرف می‌شود و سرکشی می‌­کند اما خداوند راه برگشت را نبسته است و می­‌فرماید: «ان الله کان عفوا غفورا»، امام علی (ع) نیز حدیثی در بیان بزرگی و جایگاه والای عفو و بخشش آورده­‌اند: «دو چیز است که (عظمت) یا ثواب آنها قابل ارزیابی نیست: یکی عفو و اغماض و دیگری عدل و انصاف.» و همچنین ما در دعاهایمان به پیشگاه خداوند التماس می‌­کنیم که «اللهم انک عفو تحب العفو فاعف عنا.»

عفو در مباحث حقوقی

ولیکن عفو و گذشت در مباحث حقوقی عناوین کاملا مجزایی می­‌باشند. از منظر علم حقوق، جرایم به دو گروه جرایم قابل‌گذشت و جرایم غیرقابل‌گذشت تقسیم می‌­شوند. در جرایم قابل‌گذشت، شاکی که خود می‌­تواند شخص آسیب‌دیده یا از وراث او باشد، مانند شخصی که در درگیری صدمه دیده است، رضایت می‌دهد و آسیب‌زننده یا مقصر را می‌بخشد، اما در جرایم غیرقابل‌گذشت، درصورتی که شاکی خصوصی از شکایت خود صرف‌نظر کند، مراجع قضایی نمی‌توانند از جرم مجرم گذشت نمایند؛ همچون زمانی که فردی توسط دیگری به قتل می‌رسد، وراث یا اولیای دم می‌توانند از قصاص گذشت نمایند اما قاتل تنها از جنبه‌ی عمومی جرم که باعث ترس و وحشت مردم می­‌شود، مجازات می‌گردد.

دلایلی ازجمله مصالح اجتماعی، سیاسی و منطق‌ه­ای اصلاح فرد بزهکار و فراهم آمدن موجبات تأمین زیان شاکی خصوصی، موجباتی برای عفو و بخشش فراهم می‌­کند. عفو به دو قسمت عفو عمومی و عفو خصوصی تقسیم می‌­شود.

تفاوت عفو عمومی و عفو خصوصی

مقصود از عفو عمومی آن است که براساس حکمی قانونی و اجرایی، دولت یا حکومت، بخشی یا تمامی محکومان و مجرمان را موردبخشش عمومی قرار می‌دهد. این نوع از عفو بیشتر در زمان وقوع انقلاب­‌ها یا آشوب­‌ها صورت می­‌پذیرد. اما عفو خصوصی تنها درخصوص برخی از جرایم و مجرمین اعمال می‌­شود.

عفو و انواع آن

عفو عمومی تنها درخصوص جرایم تعزیری (مانند فروش مال غیر، تهیه و ترویج سکه‌ی تقلبی، تخریب اموال تاریخی و فرهنگی، خیانت در امانت و ..) قابل اعمال است و جرایم حدی (مانند شراب خواری و زنا) قصاصی هستند و مستوجب دیه‌ی قابل‌عفو نمی‌­باشند. جرایمی که مجازات آنها قصاص و پرداخت دیه است، به دلیل حرمت و حق‌الناس بودن‌شان به‌طور کلی از شمول عفو مستثنی هستند. مجازات­‌های حدود، فقط در موارد خاص پس از آنکه جرم با اقرار متهم به اثبات رسید و به شرط توبه‌ی او، می‌توانند مشمول عفو شوند.

عفو عمومی مربوط به نظم جامعه است و طرفین دعوا نمی‌­توانند پیرامون آن تراضی کنند. عفو عمومی تمامی آثار محکومیت را منتفی می­‌کند و ناظر به جنبه‌ی عمومی جرم می­‌باشد و تأثیری در حقوق شاکی خصوصی مانند پرداخت دیه و جبران خسارت زیان‌دیده، نخواهد داشت.

عفو خصوصی براساس تعریف قانون تنها شامل محکومان می‌شود و متهمان را دربر نمی­‌گیرد. به این معنا که زمانی می­‌توان برای شخصی درخواست عفو کرد یا فرد موردعفو قرار می‌­گیرد که حکم محکومیت او صادر شده باشد و در مرحله‌ی اجرای مجازات باشد. در این نوع از عفو، برخی از اشخاص، ازجمله رئیس دادگستری مربوط، دادستان مربوط، قاضی ناظر زندان مربوط، خود شخص محکوم علیه، پدر، مادر، همسر و فرزندان ایشان، مجازند تا درخواست عفو را پیشنهاد دهند. این پیشنهاد پس از طرح در کمیسیون عفو و تخفیف مجازات که در استان‌­ها تشکیل می­‌شود و زیر نظر کمیسیون عفو و تخفیف مرکز می‌­باشد، توسط رئیس قوه‌ی قضاییه به استحضار مقام رهبری می‌رسد چرا که تأیید نهایی ایشان لازم است.

جرایمی که مشمول عفو نمی‌شوند

درنهایت پس از طی مراحل قانونی آن، در ایام فرخنده‌ی سال مانند اعیاد سعید قربان یا غدیر، محکومان بخشیده می‌شوند یا مجازات‌شان تخفیف می‌یابد. اما برخی از جرایم مشمول عفو و تخفیف مجازات نمی­‌شوند، ازجمله قاچاق عمده‌ی مواد مخدر، سرقت مسلحانه، تجاوز و زنای به عنف و مصادیق مهم مجرمانه‌ای ازقبیل جاسوسی، محاربه، قاچاق سلاح و مهمات، اختلاس، ارتشاء و آدم ربایی، جرایم مستوجب حد شرعی، اعدام و سنگسار که با شهادت شهود اثبات شده باشند.

عفو و انواع آن در قوانین حقوقی

 

لینک منبع

قالب وردپرس

درباره ی admin

مطلب پیشنهادی

مجازات های تتمیمی (تکمیلی) اشخاص حقوقی

[ad_1] مجازات های تتمیمی (تکمیلی) اشخاص حقوقی توضیح: مجازاتهای تتمیمی یا تکمیلی به مجازات هایی …

وکیل طلاق توافقی

[ad_1] در بخش نخست، راجع به یکی از حالات طلاق توافقی(گواهی عدم امکان سازش) و …

تملک املاک توسط دولت و شهرداری ها

[ad_1] تملک املاک توسط دولت و شهرداری ها قوانینی که در حال حاضر در ارتباط …

سه مطلب کاربردی دیگر در خصوص ضمانت

[ad_1] سه مطلب کاربردی دیگر در خصوص ضمانت برای ملاحظه مطلبی دیگر در خصوص ضمانت، …

لواط و تفخیذ در قانون مجازات اسلامی

[ad_1] لواط و تفخیذ در قانون مجازات اسلامی ماده ۲۳۳ قانون مجازات اسلامی: «لواط عبارت …

حق بیمه نحوه وصول مطالبات سازمان تأمین اجتماعی

[ad_1] حق بیمه نحوه وصول مطالبات سازمان تأمین اجتماعی  کارفرما موظف است حق بیمه کارگر …

نکاتی در خصوص مادۀ ۲۴ قانون اجرای احکام مدنی

[ad_1] نکاتی در خصوص مادۀ ۲۴ قانون اجرای احکام مدنی مادۀ ۲۴ قانون اجرای احکام …

الزام به تنظیم سند رسمی نکته های بدیع

[ad_1] الزام به تنظیم سند رسمی نکته های بدیع دعوای الزام به تنظیم سند رسمی …

ابطال سند رسمی در رویه دادگاهها

[ad_1] ابطال سند رسمی در رویه دادگاهها کلیه اسناد رسمی اعم از سند مالکیت، سند …

قرار تعویق صدور حکم

[ad_1] قرار تعویق صدور حکم؛ نکته های کاربردیماده ۴۰ قانون مجازات اسلامی: «در جرایم موجب …

حضانت فرزند زیر و بم حقوقی

[ad_1] حضانت فرزند زیر و بم حقوقی سوال: حضانت فرزندان، در صورت طلاق یا اختلافات …

مهریه عندالمطالبه و مهریه عندالاستطاعه

[ad_1] با توجه به مادۀ ۲۲ قانون حمایت خانوده مصوب ۱۳۹۱ میزان مهریه تا ۱۱۰ …

تفکیک املاک-نحوه اقدام و چند نکته

[ad_1] تفکیک املاک-نحوه اقدام و چند نکته با توجه به ماده ۱۵۴ اصلاحی قانون ثبت …

ابطال صورت مجلس تفکیکی

[ad_1] ابطال صورت مجلس تفکیکی صورت مجلس تفکیکی پس از انجام و پرداخت هزینه های …

معاونت در جرم

[ad_1] معاونت در جرم به اختصار معاونت در جرم آن است که شخصی بدون آنکه …

نکته هایی در خصوص تنفیذ طلاق خارجی

[ad_1] نکته هایی در خصوص تنفیذ طلاق خارجی در پرونده های متعددی که به عنوان …

رأی وحدت رویه چیست

[ad_1] رأی وحدت رویه در سیستم قضایی ایران، بسیار مهم و کاربردی است و به …

مشاوره با وکیل دادگستری در دعوای الزام به تنظیم رسمی

[ad_1] مشاوره با وکیل دادگستری در دعوای الزام به تنظیم رسمی یکی از دعاوی شایعی …

اسناد لازم الاجرا و مصادیق آن

[ad_1] اسناد لازم الاجرا و مصادیق آن همه اسناد رسمی، لازم الاجرا نیستند و نمی …

گواهی سوء پیشینه محرومیت از حقوق اجتماعی

[ad_1] گواهی سوء پیشینه محرومیت از حقوق اجتماعی ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی: «محکومیت قطعی …

وکیل جرایم رایانه ای

[ad_1] جرایم رایانه ای سایبری تخریب یا اخلال در داده ها یا  سیستم ها ی …

انتخاب مدیر عامل در شرکتهای سهامی-قسمت اول

[ad_1] انتخاب مدیر عامل در شرکتهای سهامی-قسمت اول معمولا مدیر عامل از میان اعضای هیئت …

ماده ۱۰۱ قانون شهرداری؛ مطالب مرتبط

[ad_1] ماده ۱۰۱ قانون شهرداری؛ مطالب مرتبط ماده واحده-  ماده ۱۰۱ اصلاحی قانون شهرداری: ادارات …

دعاوی کارگر و کارفرما مراجع حل اختلاف

[ad_1] دعاوی کارگر و کارفرما مراجع حل اختلاف مطابق ماده ۱۵۷ قانون کار، “رسیدگی به …

شکایت از قاضی (برخی از مهمترین تخلفات قضات)

[ad_1] شکایت از قاضی (برخی از مهمترین تخلفات قضات) ۱-  دستور جلب متهم بدون رعایت …

جرایم اینترنتی و سایبری دادسرا و نقش وکیل

[ad_1] جرایم اینترنتی و سایبری دادسرا و نقش وکیل استفاده ی روزافزون مردم از کامپیوتر، …

مدت مدیریت در شرکتهای سهامی

[ad_1] مدت مدیریت در شرکتهای سهامی طبق ماده ۱۰۹ لایحه اصلاح قسمتی از قانون تجارت …

دعاوی ناشی از اجرای مقررات ماده ۱۴۷ اصلاحی قانون ثبت

[ad_1] آرایی که هیات حل اختلاف ثبت صادر می کند ممکن است یکی از موارد …

تغییر اسم و تغییر سن

[ad_1] از مشکلات و مصائبی که، مخصوصا، برای متولدین دهه شصت و هفتاد به وفور …

وکیل کیفری وکیل متهم بایسته ها

[ad_1] وکیل کیفری وکیل متهم  بایسته ها وکالت از طرف متهم، برای وکیل دادگستری، گرچه …

دیدگاهتان را بنویسید

Copy Protected by
Chetan's WP-Copyprotect.